Studia Językoznawcze : synchroniczne i diachroniczne aspekty badań polszczyzny

ISSN: 1730-4180     eISSN: 2353-3161     DOI: 10.18276/sj.2018.17-11
CC BY-SA   Open Access 

Lista wydań / t. 17, 2018
„Oto jest wilk wolny!” – kreacja wilka jako symbolu wolności w poezji Jacka Kaczmarskiego

Rok wydania:2018
Liczba stron:13 (177-189)
Słowa kluczowe: język poezji Jacka Kaczmarskiego językowa kreacja wartościowanie
Cited-by (Crossref) ?:
Autorzy: Izabela Kępka ORCID
Uniwersytet Gdański, Wydział Filologiczny, Gdańsk

Abstrakt

Celem artykułu jest ukazanie językowej kreacji wilka i funkcji, jakie pełni w piosenkach Jacka Kaczmarskiego. Wilki Kaczmarskiego są zwierzętami o silnym charakterze, który jest łamany niekończącymi się obławami, nagonkami i próbą eksterminacji gatunku. W utworach barda Solidarności widać dwa porządki podziału wilków. Pierwszy dotyczy wieku. Małe wilczki symbolizują dobro i bezbronność, młode wilki to siła, odwaga i niezłomność, stary wilk – przewodnik stada – jest tym, który dzięki doświadczeniu życiowemu zyskał mądrość. Teraz jest najważniejszy w całym stadzie. Drugi podział dotyczy zachowania zwierząt w stanie ciągłego zagrożenia i ucieczki przed śmiercią. Niektóre wilki zostają złamane psychicznie przez oprawców. Ciągła ucieczka przed śmiercią doprowadza ich do chciwości i zdrady. Inną grupę, reprezentowaną przez podmiot mówiący, stanowią osobniki niezłomne, których charakter wykuwa się w cierpieniu i nieustannej walce. Te zachowały swoją godność. Ich doświadczenie życiowe powoduje, że stają się przewodnikami dla tych, które przeżyły, ale zatraciły cechy charakterystyczne dla wilków. Ten drugi rodzaj daje nadzieję na zachowanie odzyskanej wolności. Wilki w poezji Jacka Kaczmarskiego reprezentują naród walczący z komunistycznym systemem o wolność. Społeczeństwo – podobnie jak wilki – jest podzielone. Wielu zostało złamanych przez system, są jednak również tacy, jak trójłapy wilk – walczący do końca, ci, którzy zachowali wolność wewnętrzną. To oni staną się przewodnikami narodu po upadku reżimu.
Pobierz plik

Plik artykułu

Bibliografia

1.Źródło
2.Kaczmarski, Jacek. Antologia poezji, red. Krzysztof Nowak. Warszawa: Demart 2012.
3.Opracowania
4.Gajda, Krzysztof. „Próba całości, czyli o problemach z porządkowaniem”. W: Jacek Kaczmarski, Antologia poezji, red. Krzysztof Nowak. Warszawa: Demart 2012.
5.Gajda, Krzysztof. Jacek Kaczmarski w świecie tekstów. Nowe wydanie, poprawione i poszerzone. Poznań: Wydawnictwo Poznańskie 2013.
6.Kępka, Izabela. „Językowa kreacja psa i jej funkcje w poezji Jacka Kaczmarskiego”. Studia Językoznawcze. Synchroniczne i diachroniczne aspekty badań polszczyzny 16 (2017): 135– 138.
7.Kępka, Izabela. „Gdy królewską godność zachowały tylko kamienne lwy…, czyli o językowej kreacji lwa w piosenkach Jacka Kaczmarskiego”. Poznańskie Studia Polonistyczne. Seria Językoznawcza, red. Małgorzata Witaszek-Samborska 24 (2017), 2, 59–72.
8.Kopaliński, Władysław. Słownik symboli. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Rytm, 2008.
9.Nowa encyklopedia powszechna PWN. T. VI. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1996.
10.Skorupska-Raczyńska, Elżbieta. Kreacja ojca w powieściach nadniemeńskich Elizy Orzeszkowej (studium językowo-stylistyczne). Gorzów Wielkopolski: Wydawnictwo Naukowe Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej, 2013.
11.Skubalanka, Teresa. „Językowa kreacja Jacka Soplicy (Księdza Robaka)”. W: taż, Mickiewicz, Słowacki, Norwid. Studia nad językiem i stylem. Lublin: Wydawnictwo UMCS, 1997, 20–33.
12.Wyrwich, Mateusz. „Półportret bez kanalii”. Życie, 8.06.2001.
13.Żuk, Grzegorz. „Językowy obraz świata w polskiej lingwistyce przełomu wieków”. W: Przeobrażenia w języku i komunikacji medialnej na przełomie XX i XXI wieku, red. Małgorzata Karwatowska i Adam Siwiec. Chełm: Wydawnictwo PWSZ, 2010, 239–257.