Rocznik Komparatystyczny

ISSN: 2081-8718     eISSN: 2353-2831     DOI: 10.18276/rk.2017.8-14
CC BY-SA   Open Access 

Lista wydań / 8 (2017)
Polish Suffragettes and the European Women’s Movement at the Turn of the 19th and 20th Centuries: Paulina Kuczalska-Reinschmit’s Social Activism and Journalism

Rok wydania:2017
Liczba stron:17 (299-315)
Słowa kluczowe: literatura porównawcza feminizm europejski polski ruch kobiecy działalność społeczna i publicystyczna Pauliny Kuczalskiej-Reinschmit czasopismo „Ster” (Lwów 1895–1897; Warszawa 1907–1914)
Autorzy: Agata Zawiszewska
University of Szczecin

Abstrakt

Paulina Kuczalska-Reinschmit (1859–1921) – the leader of the Polish emancipation movement at the turn of the 19th and 20th centuries and active on the territory under Russian Partition – established her programme for educational, professional and political emancipation of Polish women, drawing inspiration from national sources: the ideology of the Polish Renaissance and Polish Sarmatism of the pre-partition era, but the forms of implementation of this programme were based on foreign, mainly German, French and Czech, influences. The German, French and Czech influence are noticeable particularly in the crystallization of her emancipation programme, that is in the 1880s and the 1890s when she wrote about German, French and Czech women in the first Polish feminist daily Świt [The Dawn], then in the daily of the so-called Warsaw positivists titled Przegląd Tygodniowy [The Weekly Review] and finally in her own feminist periodical Ster [The Helm]. Ster had two editions: Ster, issued in Lviv in the years 1895–1897, was an organ of the supporters of educational emancipation for women in the territories under Austrian Partition and was closed when the Jagiellonian University admitted its first female students; Ster, issued in Warsaw in the years 1907– 1914, was an organ of Związek Równouprawnienia Kobiet Polskich [Polish Women Emancipation Association], which led to the granting of full citizenship rights to Polish women in 1918. While working on the programmes and forms of activity of Ster and of the Polish Women Emancipation Association, she took advantage of the models created mainly by the German organization Allgemeine Deutsche Frauenverein as well as Ludwika Otto and Augusta Schmidt’s magazine Neue Bahnen, and French organization Alliance Universelle des Femmes as well as Maria Cheliga’s magazine Bulletin de l’union universelle des femmes or Revue Féministe.
Pobierz plik

Plik artykułu

Bibliografia

1.Bednarz-Grzybek, Renata. Emancypantka i patriotka. Wizerunek kobiety przełomu XIX i XX wieku w czasopismach Królestwa Polskiego. Lublin: Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, 2010.
2.Blobaum, Robert. „«Kwestia kobieca» w Królestwie Polskim”. Trans. Magdalena Gawin. Działaczki społeczne, feministki, obywatelki… Samoorganizowanie się kobiet na ziemiach polskich do 1918 roku (na tle porównawczym). Ed. Agnieszka Janiak-Jasińska, Katarzyna Sierakowska, Andrzej Szwarc. Warszawa: Neriton, 2008. 37–56.
3.Borkowska, Grażyna. Cudzoziemki. Studia o polskiej prozie kobiecej. Warszawa: Wydawnictwo IBL PAN, 1996.
4.Chamot, Marek. Entuzjazm i zwątpienie. Obraz własny Polaków w wybranej publicystyce prasowej trzech zaborów w latach 1864–1914. Toruń: Wydawnictwo Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, 2003.
5.Czajecka, Bogusława. „Z domu w szeroki świat...”. Droga kobiet do niezależności w zaborze austriackim w latach 1890-1914. Kraków: Universitas, 1990.
6.Domarańczyk, Daria A. „«Ster» – pierwsze w Polsce radykalne czasopismo feministyczne przełomu XIX i XX wieku”. Acta Uviversitatis Lodziensis. Folia Litteraria Polonica 1/23 (2014): 125–134.
7.Dormus, Katarzyna. Problematyka wychowawczo-oświatowa w prasie kobiecej zaboru austriackiego w latach 1826-1918. Warszawa: Wydawnictwa IH PAN – Wydawnictwo Retro-Art, 2006.
8.------. „Warszawski „Ster” (1907–1914) i jego program wychowawczy”. Rozprawy z Dziejów Oświaty XL (2000): 87–110.
9.Dufrat, Joanna. Kobiety w kręgu lewicy niepodległościowej. Od Ligi Kobiet Pogotowia Wojennego do Ochotniczej Ligi Kobiet (1908–1918/1919). Toruń: Wydawnictwo Adam Marszałek, 2002.
10.Dunin-Wąsowicz, Krzysztof. Francuska opinia publiczna wobec sprawy polskiej i Polaków w latach 1885–1894. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1987.
11.Dutkowa, Renata. Żeńskie gimnazja Krakowa w procesie emancypacji kobiet (1896–1918). Kraków: Księgarnia Akademicka, 1995.
12.Działaczki społeczne, feministki, obywatelki. Samoorganizowanie się kobiet na ziemiach polskich do 1918 roku (na tle porównawczym). Eds. Agnieszka Janiak-Jasińska, Katarzyna Sierakowska, Andrzej Szwarc. Warszawa: Neriton, 2008.
13.Franke, Jerzy. Polska prasa kobieca w latach 1820–1918. W kręgu ofiary i poświęcenia. Warszawa: Stowarzyszenie Bibliotekarzy Polskich, 1999.
14.------. Wokół buntu i pokory. Warszawskie czasopisma kobiece w latach 1905–1918. Warszawa: Stowarzyszenie Bibliotekarzy Polskich, 2000.
15.Górnicka-Boratyńska, Aneta. Stańmy się sobą. Cztery projekty emancypacji (1863–1939). Izabelin: Wydawnictwo Sic!, 2001.
16.Hoszowska, Mariola. Siła tradycji, presja życia. Kobiety w dawnych podręcznikach dziejów Polski (1795–1918). Rzeszów: Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego, 2005.
17.Hulewicz, Jan. „Kuczalska-Reinschmit Paulina (1859–1921)”. Polski Słownik Biograficzny XVI.1 (1971): 69–70.
18.Jaszczuk, Andrzej. Spór pozytywistów z konserwatystami o przyszłość Polski 1870–1903. Warszawa: PWN, 1986.
19.Kuczalska-Reinschmit, Paulina. E pur si muove… Publicystyka społeczna z lat 1881–1918. Selection and introduction Agata Zawiszewska. Szczecin: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego, 2016.
20.Lubińska, Teresa. „O Jubilatce do Jubilatki”. Z dni jubileuszowych Pauliny Kuczalskiej-Reinschmit d. 6 i 7 maja 1911 r. Warszawa: [s.n.], 1911. 3.
21.Mannová, Elena. „Stowarzyszenia kobiece i «społeczności cząstkowe» w przestrzeni wielokulturowej (na przykładzie XIX-wiecznej Słowacji)”. Trans. Karol Hollý. Działaczki społeczne, feministki, obywatelki… Samoorganizowanie się kobiet na ziemiach polskich do 1918 roku (na tle porównawczym). Eds. Agnieszka Janiak- -Jasińska, Katarzyna Sierakowska, Andrzej Szwarc. Warszawa: Neriton, 2008. 131–146.
22.Modzelewski, Wojciech. Naród i postęp. Problematyka narodowa w ideologii i myśli społecznej pozytywistów warszawskich. Warszawa: PWN, 1977.
23.Nowakowski, Jan. „Francusko-polskie związki literackie”. Literatura polska XX wieku. Przewodnik encyklopedyczny. Vol. 2. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2000. 468–473.
24.Pachucka, Romana. Pamiętniki z lat 1886–1914. Introduction by Jan Hulewicz. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1958.
25.Pawłowska, Anna. „Kwestie etyczno-obyczajowe w prasie kobiecej przełomu XIX i XX wieku (na łamach «Steru» i «Nowego Słowa»)”. Studia Historyczne XXX.4/119 (1987): 571–588.
26.Polska w orbicie wielkich idei. Bibliografia polskich przekładów obcojęzycznego piśmiennictwa 1795–1918. Vol. 2. Ed. Julian Dybiec. Kraków: Bikstudio Krzysztof Marek Szwaczka, 2014.
27.Pruškarieva, Natalia. „U źródeł rosyjskiego feminizmu. «Historia kobiet»w Rosji w XIX wieku i formy ich uczestnictwa w życiu społecznym”. Trans. Zbigniew Olczak. Działaczki społeczne, feministki, obywatelki… Samoorganizowanie się kobiet na ziemiach polskich do 1918 roku (na tle porównawczym). Eds. Agnieszka Janiak- Jasińska, Katarzyna Sierakowska, Andrzej Szwarc. Warszawa: Neriton, 2008. 221–238.
28.Sierakowska, Katarzyna. „Aspiracje polityczne Związku Równouprawnienia Kobiet Polskich”. Kobieta i świat polityki. Polska na tle porównawczym w XIX i na początku XX wieku. Eds. Anna Żarnowska, Andrzej Szwarc. Warszawa: DiG, 1994. 245–253.
29.Sikorska-Kulesza Jolanta. „Trójzaborowe zjazdy kobiet na ziemiach polskich na przełomie XIX i XX wieku”. Działaczki społeczne, feministki, obywatelki… Samoorganizowanie się kobiet na ziemiach polskich do 1918 roku (na tle porównawczym). Eds. Agnieszka 2008. 81–95.
30.Skórczewski, Dariusz. „Literatura jako kompensacja. Inteligencja «comprador» wobec dyskursu hegemonicznego (wstęp do teorii zjawiska)”. (P)o zaborach, (p)o wojnie, (p)o PRL. Polski dyskurs postzależnościowy dawniej i dziś. Eds. Hanna Gosk, Ewa Kraskowska. Kraków: Universitas, 2013. 393–409.
31.Szwarc, Andrzej. „Kontrolować czy likwidować? Policja carska wobec Związku Równouprawnienia Kobiet Polskich (1913–1914)”. Społeczeństwo w dobie przemian. Wiek XIX i XX. Księga jubileuszowa prof. Anny Żarnowskiej. Eds. Maria Nietyksza, Andrzej Szwarc, Katarzyna Sierakowska. Warszawa: DiG, 2003. 119–126.
32.Tiszkin, Grigorij A. „Z historii wyższego kształcenia kobiet w Rosji”. Trans. J. Rudzki. Rozprawy z Dziejów Oświaty 23 (1980): 125–138.
33.Vošahlíková, Pavla. „Studentki czeskie w organizacjach kobiecych przed I wojną światową”. Działaczki społeczne, feministki, obywatelki. Samoorganizowanie się kobiet na ziemiach polskich do 1918 roku (na tle porównawczym). Eds. Agnieszka Janiak-Jasińska, Katarzyna Sierakowska, Andrzej Szwarc. Warszawa: Neriton, 2008. 277–286.
34.Wajda, Kazimierz. „Polski obraz Niemców i niemiecki obraz Polaków w publicystyce obu krajów w latach 1871–1914”. Polacy i Niemcy. Z badań nad kształtowaniem się heterotypów etnicznych. Zbiór studiów. Ed. tenże. Toruń: Wydawnictwo Adam Marszałek, 1991. 45–87.
35.Walewska, Cecylia. W walce o równe prawa. Nasze bojownice. Warszawa: “Kobieta Współczesna”, 1930.
36.Wawrzyczek, Irmina. „Badanie kultury polskiej w perspektywie światowych studiów postkolonialnych”. Studia postkolonialne nad kulturą i cywilizacją polską. Eds. Krzysztof Stępnik, Dariusz Trześniowski. Lublin: Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, 2010. 11–19.
37.Zaleska, Zofia. Czasopisma kobiece w Polsce. (Materiały do historii czasopism). Rok 1818–1937. Warszawa: Wyższa Szkoła Dziennikarska, 1938. 111–112, 96–97.
38.Zawiszewska, Agata. „Ster” pod redakcją Pauliny Kuczalskiej-Reinschmit. Lwów 1895–1897 (z antologią i bibliografią zawartości). Szczecin: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego, 2017.
39.Żarnowska, Anna. „Ruch emancypacyjny i stowarzyszenia kobiece na ziemiach polskich przed odzyskaniem niepodległości”. Działaczki, feministki, obywatelki. Samoorganizowanie się kobiet na ziemiach polskich do 1918 roku (na tle porównawczym). Eds. Agnieszka Janiak-Jasińska, Katarzyna Sierakowska, Andrzej Szwarc. Warszawa: Neriton, 2008. 13–28.
40.Żarnowska, Anna, Szwarc, Andrzej. Kobieta i edukacja na ziemiach polskich w XIX i XX w. Zbiór studiów. Vol. 1–2. Warszawa: Instytut Historyczny Uniwersytetu Warszawskiego, 1992.
41.------. Kobieta i świat polityki. Polska na tle porównawczym w XIX i w początkach XX wieku. Zbiór studiów. Vol. 1. Warszawa: Instytut Historyczny Uniwersytetu Warszawskiego, DiG, 1994.
42.Żurowska, Joanna. „Francuskojęzyczne literatury w Polsce”. Słownik literatury polskiej XX wieku. Eds. Alina Brodzka. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1992. 307–313.