Opuscula Sociologica

Wcześniej: Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego. Studia Sociologica

ISSN: 2299-9000     DOI: 10.18276/os.2015.1-03
CC BY-SA   Open Access   CEEOL

Lista wydań / nr 1/2015
The Origin of the Prejudice Against the Disabled. Selected Theories

Rok wydania:2015
Liczba stron:12 (37-48)
Słowa kluczowe: prejudice     disability     theories of prejudice formation
Autorzy: Teresa Żółkowska
University of Szczecin

Abstrakt

This paper aims at discussing prejudice against people with disabilities. Prejudice is a fascinating, albeit uneasy research field. Despite the numerous studies carried out on the subject since long, a lot of issues concerning the origin, persistence, and weakening of prejudice, particularly with regard to the disabled, have remained unresolved. The autor’s intention is to ponder over the issues in question as they have been tackled by scholars so as to demonstrate the role both of the empirical research and selected theoretical concepts in explaining the phenomenon of prejudice. An important aim of this paper is also to demonstrate that the problem of prejudice against people with disabilities requires further analysis, whereas theoretical considerations and any further studies over the issue of disability should focus on the education “against” social prejudices.
Pobierz plik

Plik artykułu

Bibliografia

1.Ajzen, I., Cote, N.G. 2008. Attitudes and the Prediction of Behavior. Frontiers of Social Psychology. In: Attitudes and Attitude Change. Ed. W.D. Crano, R. Prislin. New York, Psychology Press: 289–311.
2.Aronson, E., Wilson, T., Akert R. 1997. Psychologia społeczna, serce i umysł. Poznań,Wydawnictwo Zysk i S-ka.
3.Becker, H.S. 2009. Outsiderzy. Studia z socjologii dewiacji. Warszawa, Wydawnictwo Naukowe PWN.
4.Benedyktowicz, Z. 1988. Stereotyp – obraz – symbol. O możliwości nowego spojrzenia na stereotyp. Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Jagiellońskiego. Prace Etnograficzne 24: 7–35.
5.Benedyktowicz, Z. 2000. Portrety Obcego. Od stereotypu do symbolu. Kraków, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.
6.Borzyszkowska, H. 1999. Brak zrozumienia wartości osoby niepełnosprawnej przyczyną jej dyskryminacji i izolacji społecznej. In: Pedagogika specjalna wobec zagrożeń i wyzwań XXI wieku. Ed. J. Pańczyk, W. Dykcik. Poznań, Wydawnictwo Naukowe UAM: 84–93.
7.oski, P., Jarymowicz, M., Malewska-Eyre, H. 1999. Tożsamość a odmienność kulturowa. Warszawa, Oficyna Wydawnicza Wydziału Psychologii UW.
8.Chlewiński, Z., Kurcz, I. 1992. Stereotypy i uprzedzenia – kolokwia psychologiczne. Warszawa, Instytut Psychologii PAN.
9.Clinton, I.R. 2009. Not Guilty by Association: The Effects of Associations With Tolerant Groups on Personal Expressions of Prejudice. The Sciences and Engineering 70 (3-B): 1983–1997.
10.Devine, P.G. 2008. Personality and Prejudice in Interracial Interactions. In: Personality and Social Behavior. Ed. F. Rhodewalt. New York, Psychology Press: 223–249.
11.Dovidio, J.F., Major, B., Crocker, J. 2000. Stigma: Introduction and Overview. In: The Social Psychology of Stigma. Ed. T.F. Heatherton, R.E. Kleck, M.R. Hebl, J.G. Hull. New York, Guilford Press: 1–29.
12.Dykcik, W. 1996. Społeczeństwo wobec autonomii osób niepełnosprawnych. Poznań, Eruditus.
13.Dykcik, W. 2005. Pedagogika specjalna: praca zbiorowa. Poznań, Wydawnictwo Naukowe UAM.
14.Eagly, A.H. 1983. Gender and Social Influence. A Social Psychological Analysis. American Psychologist 38 (9): 971–981.
15.English, W.R. 1971. Correlates of Stigma Towards Physically Disabled Persons. Rehabilitation Research and Practice Review 2 (4): 1–17.
16.Flis, R. 2005. Praca w klasie integracyjnej. Kraków, Impuls.
17.Girard, R. 1982. Kozioł ofiarny. Łódź, Wydawnictwa Łódzkie.
18.Goszczyńska, M. 1982. Przedmowa. In: R. Girard, Kozioł ofiarny. Łódź, Wydawnictwa Łódzkie.
19.Groeben, N. 1990. Subjective Theories and the Explanation of Human Action. In: Everyday Understanding: Social and Scientific Implications. Ed. G.R. Semin, J. Gergen. London, Sage Publications: 19–44.
20.Hagen, B.H., Powell, C., Adams, R. 1983. Influence of Personal and Academic Experiences on Formation of Attitudes Toward Mentally Retarded Adults. Perceptual and Motor Skills 57: 835–838.
21.Heatherton, T.F., Kleck, R.E., Hebl, M.R., Hull J.G. 2008. Społeczna psychologia piętna. Warszawa, Collegium Vitas–Wydawnictwo Naukowe PWN.
22.Klimasiński, K. 1976. Cechy osobowości a postawy wobec inwalidów. Przegląd Psychologiczny 19 (1): 71–83.
23.Kowalik, S. 1989. Upośledzenie umysłowe. Warszawa–Poznań, PWN.
24.Kowalik, S. 1999. Psychospołeczne podstawy rehabilitacji osób niepełnosprawnych. Katowice, Wydawnictwo Śląsk: 167–170.
25.Kozielecki, J. 1977. Koncepcje psychologiczne człowieka. Warszawa, PIW.
26.Krause, A. 2004. Człowiek niepełnosprawny wobec przeobrażeń społecznych. Kraków, Oficyna Wydawnicza Impuls.
27.Kurcz, I. 1994. Zmienność i nieuchronność stereotypów. Warszawa, Wydawnictwo Instytutu Psychologii UW.
28.Leanne, S., Son Hing, L.S., Chung-Yan, G.A., Hamilton, L.K., Zanna, M.P. 2008. A Two-Dimensional Model That Employs Explicit and Implicit Attitudes to Characterize Prejudice. Journal of Personality and Social Psychology 94 (6): 971–987.
29.Linberg, I., Jurkowski, J. 1996. Rozważania na temat społecznych uwarunkowań funkcjonowania osób z upośledzeniem umysłowym. In: Dylematy pedagogiczne w rewalidacji osób ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi. Ed. W. Loebl. Gdańsk, Wydawnictwo Uniwersytetu
30.Maciarz, A. 1990. Z teorii badań społecznej integracji dzieci niepełnosprawnych. Kraków, Oficyna Wydawnicza Impuls.
31.Macrae, C.N., Stangor, Ch., Hewstone, M. 1999. Stereotypy i uprzedzenia. Najnowsze ujęcie. Gdańsk, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.
32.Nawrocki, D. 1986. Psychologiczne wyznaczniki stygmatyzacji upośledzonych umysłowo. Thesis wrote under the supervision of S. Kowalik, unpublished volume, Poznań, IKF.
33.Nelson, T. 2003. Psychologia uprzedzeń. Gdańsk, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.
34.Ostrowska, A. 1994. Niepełnosprawni w społeczeństwie: postawy społeczeństwa polskiego wobec ludzi niepełnosprawnych. A Research Report. Warszawa, Instytut Filozofii i Socjologii PAN, Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych.
35.Poznaniak, W. 1993. Teorie uczenia się społecznego jako model normalnego i zaburzonego funkcjonowania jednostki oraz grupy. In: Społeczna psychologia kliniczna. Ed. H. Sęk. Warszawa, Wydawnictwo Naukowe PWN.
36.Schaff, A. 1978. Stereotypy: definicja i teoria. Kultura i Społeczeństwo XXII (3): 43–77.
37.Sękowski, A.E. 1994a. Psychospołeczne determinanty postaw wobec inwalidów. Lublin, Wydawnictwo UMCS.
38.Sękowski, A.E. 1994b. Wybrane koncepcje teoretyczne postaw wobec osób niepełnosprawnych. In: Człowiek niepełnosprawny. Ed. M. Chodkowska. Lublin, Wydawnictwo UMCS.
39.Sękowski, A.E. 1996. Psychologiczne uwarunkowania zmian postaw wobec uczniów niepełnosprawnych. In: Studia z psychologii w KUL. Ed. A. Januszewski, P. Oleś, W. Otrębski. Lublin, Wydawnictwo KUL.
40.Sękowski, A.E. 1999. Postawy wobec osób niepełnosprawnych. Psychologia Wychowawcza 3: 237–246.
41.Sherif, M., Harvey, O.J., White, B.J., Hood, W., Sherif, C.W. 1961. Intergroup Conflict and Cooperation: The Robbers Cave Experiment. University of Oklahoma, The University Book Exchange: 155–184.
42.Stephan, W.G., Stephan, C.W. 2007. Wywieranie wpływu przez grupy. Psychologia relacji. Gdańsk, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.
43.Tajfel, H. 1970. Experiments in Intergroup Discrimination. Scientific American 223: 96–102.
44.Tajfel, H. 1978. The Psychological Structure of Intergroup Relations. In: Social Categorization and Social Discrimination in the Minimal Group Paradigm. Differentiation Between Social Groups.
45.Studies in the Social Psychology of Intergroup Relations. Ed. H. Tajfel. London, Academic Press: 27–98.
46.Thomas, W.I., Thomas, D.S. 1928. The Child in America: Behavior Problems and Programs. New York, Knopf.
47.Tolor, A., Geller, D. 1987. Psychologists Attitudes Toward Children Having Various Disabilities. Psychological Reports 60: 1177–1178.
48.Trope, Y. 1989. Stereotypes and Dispositional Judgment. In: Stereotyping and Prejudice. Ed. D. Tal, C.F. Graumann, A.W. Kruglanski, W. Stroebe. New York, Sage Publications: 133–149.
49.Wojcieszke, B. 2006. Człowiek wśród ludzi. Warszawa, Wydawnictwo Scholar.
50.Yuker, H.E, Block, J.R. 1979. Challenging barriers to change: attitudes towards the disabled. New York, Albertson, Human Resources Center.
51.Żółkowska, T. 2004. Wyrównywanie szans społecznych osób z niepełnosprawnością intelektualną. Szczecin, Inplus.