Finanse, Rynki Finansowe, Ubezpieczenia

Wcześniej: Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego. Finanse, Rynki Finansowe, Ubezpieczenia

ISSN: 2450-7741     DOI: 10.18276/frfu.2017.1.85-50
CC BY-SA   Open Access 

Lista wydań / 1/2017 (85)
W poszukiwaniu optymalnej konstrukcji limitu zadłużenia dla jednostek samorządu terytorialnego

Autorzy: Krzysztof Kluza
Szkoła Główna Handlowa
Słowa kluczowe: jednostki samorządu terytorialnego ustawowy limit zadłużenia zdolność kredytowa samorządów
Rok wydania:2017
Liczba stron:13 (621-633)
Cited-by (Crossref) ?:

Abstrakt

Cel – Celem artykułu jest zaproponowanie zmian w ustawowych limitach zadłużenia dla jednostek samorządu terytorialnego w celu zwiększania bezpieczeństwa finansowego zarówno poszczególnych podmiotów, jak i całego sektora. Obowiązujący od 2014 r. art. 243 Ustawy o finansach publicznych wprowadził maksymalny limit zadłużenia dla samorządów oparty o ich indywidulane przepływy finansowe. Choć kierunek zmian był słuszny, to obecne rozwiązanie nie zabezpiecza odpowiednio skutecznie, aby dług zaciągały jedynie samorządy o należycie silnej kondycji finansowej. Jest to efekt zarówno bazowania wskaźnika z art. 243 na danych historycznych, jak i zakłóceń wynikających z uwzględniania w nim jednorazowych pozaoperacyjnych przepływów, jak sprzedaż majątku i szeregu pomniejszych mankamentów. Dodatkowo, wskaźnik ten jest łatwo manipulowany poprzez takie instrumenty, jak leasing i dzierżawa zwrotna. Metodologia badania – W artykule przeprowadzono krytyczną analizę obowiązujących rozwiązań prawnych z perspektywy ich spójności z zasadami finansów. Przedstawiono alternatywny model określania limitów zadłużenia w oparciu o teorię H. Minsky’ego. Przeprowadzone symulacje wpływu postulowanego rozwiązania na samorządy w Polsce. Wynik – W artykule postuluje się przebudowę istniejącego rozwiązania ustawowego w kierunku modelu opartego o przepływy operacyjne samorządów. W zależności od oceny skłonności do akceptacji ryzyka przez ustawodawcę, należy rozważyć trzy podstawowe modele, począwszy od zadłużenia w celu finansowania wyłączenie deficytu przejściowego, poprzez zadłużenie możliwe do obsługi z przepływów operacyjnych (zarówno kapitał, jak i odsetki), a skończywszy na modelu, w którym przepływy operacyjne pokrywają wyłącznie obsługę odsetek. Zarekomendowano model oparty o hedge financing. Model ten należy rozbudować o analizę przyszłych przepływów z Wieloletnich Prognoz Finansowych oraz analizę wrażliwości na zmiany parametrów ekonomicznych, takich jest wzrost rynkowych stóp procentowych. Oryginalność/wartość – Proponowane rozwiązanie stanowi oryginalny wkład badawczy w tematykę określania limitów zadłużenia jednostek samorządu terytorialnego w Polsce.
Pobierz plik

Plik artykułu

Bibliografia

1.Centrum Grabskiego (2015). Polska Niegospodarna. Raport Fundacji Centrum im. Władysława Grabskiego. Kraków.
2.Hausner, J., Izdebski, H., Lachiewicz, W., Mączyński, M., Mazur, S., Nelicki, A., Nowotarski, B., Surówka, K., Szymczak, R., Zachariasz, I., Zawicki, M. (2014). Narastające dysfunkcje, zasadnicze dylematy, konieczne działania. Raport o stanie samorządności terytorialnej w Polsce. T. II. Kraków: Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie.
3.Kluka, L., Kluza, K. (2012). Symulacja wpływu zmian ustawowych na dostępność finansowania dla JST. Nowe formy finansowania zadań samorządowych. Finanse Komunalne, 1–2.
4.Kluza, K. (2013). Wpływ zmian w ustawie o finansach publicznych na koszt finansowania samorządów. Zarządzanie i Finanse, 11 (2, cz. 3).
5.Kluza, K. (2016). Financial Innovation in Local Governments as a Response to the Deterioration of their Risk Profile and Legislative Changes: The case of Poland. The Innovation Journal: The Public Sector Innovation Journal, 21 (1).
6.KRRIO (2012). Sprawozdania z działalności RIO i wykonania budżetu przez jednostki samorządu terytorialnego w 2012 r. Warszawa: Krajowa Rada Regionalnych Izb Obrachunkowych.
7.KRRIO (2013). Sprawozdania z działalności RIO i wykonania budżetu przez jednostki samorządu terytorialnego w 2013 r. Warszawa: Krajowa Rada Regionalnych Izb Obrachunkowych.
8.Minsky, H. (1993). The Financial Instability Hypothesis. W: Ph. Arestis, M. Sawyer (red.), Handbook of Radical Political Economy. Aldershot: Edward Elgar Publishing.
9.Pokrywka, Ł. (2013). Monitoring zadłużenia miast wojewódzkich. Brief Programowy Instytutu Kościuszki. Kraków.
10.Poniatowicz, M. (2011). Czy Polsce grozi kryzys zadłużeniowy sektora samorządowego? W: A. Alińska, B. Pietrzak (red.), Finanse publiczne a kryzys ekonomiczny. Warszawa: CeDeWu.
11.Poniatowicz, M. (2014). Wpływ kryzysu gospodarczego na systemy finansowe jednostek samorządu terytorialnego. Na przykładzie największych miast w Polsce. Warszawa: CeDeWu.
12.Sawicka, K. (2012). Założenia reformy finansów samorządowych i ich realizacja w ustawie o finansach publicznych. Finanse Komunalne, 1–2.
13.Srocki, S. (2014). Wieloletnia prognoza finansowa jako instrument stabilizacji finansowej samorządu – zagadnienia prawne. Finanse Komunalne, 12.
14.UFP (2009). Ustawa z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. Dz.U. nr 157, poz. 1240 ze zm.
15.ZMP (2012). Obywatelski projekt ustawy o zmianie ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego. Materiały z XXXIII Zjazdu Związku Miast Polskich, 9 marca.