Colloquia Germanica Stetinensia

Wcześniej: Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego. Colloquia Germanica Stetinensia

ISSN: 2450-8543     DOI: 10.18276/cgs.2016.25-16
CC BY-SA   Open Access 

Lista wydań / nr 25
Zur Operation Merge in den unpersönlichen się ‚sich‘-Konstruktionen im Polnischen
(O operacji Merge w nieosobowych konstrukcjach z ‘się’ w języku polskim)

Rok wydania:2016
Liczba stron:22 (299-320)
Słowa kluczowe: składnia porównawcza języków polskiego i niemieckiego gramatyka generatywna: teoria zasad i parametrów program minimalistyczny brak podmiotu
Autorzy: Anna Pilarski
Uniwersytet Szczeciński, Wydział Filologiczny

Abstrakt

W artykule omawiane są nieosobowe konstrukcje z zaimkiem zwrotnym ‘się’ typu: ‘W Hiszpanii tańczy się flamenco’. Analizując konstrukcje z ‘się’ w oparciu o liczne przykłady z ich odpowiednikami w języku niemieckim można zauważyć, że implikowany jest w nich podmiot będący osobowym sprawcą czynności (Agens) lub doświadczającym danej czynności (Experiencer), dla którego nie występuje w zdaniu wykładnik fonologiczno-morfologiczny. Poszukuje się odpowiedzi na następujące pytania: Jakie cechy semantyczne i syntaktyczne pozwalają na interpretacje podmiotu i jaka jest rola zaimka ‘się’ w omawianych konstrukcjach? Według jakich reguł syntaktycznych następuje zablokowanie wykładnika fonologiczno-morfologicznego dla podmiotu? Jaki mechanizm generatywny leży u podstaw struktury konstrukcji z ‘się’ i interpretacji elementu ‘się’. Podbudowę teoretyczną stanowi Gramatyka Transformacyjno-Generatywna w ujęciu Noama Chomskiego, a w szczególności operacje ‘Merge’, ‘Move α’ i ‘Agree’, wyprowadzone z Teorii Zasad i Parametrów oraz Programu Minimalistycznego. Celem jest pokazanie, w jaki sposób operacja ‘Merge’ wpływa na ustawienie i interpretacje elementów w nieosobowych konstrukcjach z ‘się’.
Pobierz plik

Plik artykułu

Bibliografia

1.Benedicto, Elena, Jeffrey Runner (Hg.). Functional Projections. Massachusetts: GLSA, 1994.
2.Chomsky, Noam. Lectures on Government and Binding. Dordrecht: The Pisa Lectures, 1981.
3.Chomsky, Noam. Some concepts and consequences of the Theory of Government and Binding. Cambridge, Mass., London: The MIT Press., 1982.
4.Chomsky, Noam. „A Minimalist Program for Linguistic Theory“. In: The View from Building 20. Essays in Linguistics in Honour of Sylvian Bromberger, hrsg. v. Ken Hale, Samuel Jay Keyser, 1–52. Cambridge, Mass., London: The MIT Press., 1993.
5.Chomsky, Noam. The minimalist program. Cambridge, Mass., London: The MIT Press., 1995.
6.Chomsky, Noam. „Minimalist Inquiries: The Framework“. In: Step by Step. Essays on Minimalist Syntax in Honor of Howard Lasnik, hrsg. v. Roger Martin, David Michaels, Juan Uriagereka, 89–156. Cambridge, Mass., London: The MIT Press., 2000.
7.Dürscheid, Christa. Modelle der Satzanalyse. Überblick und Vergleich. Hürth Efferen: Gabel Verlag, 1991.
8.Dürscheid, Christa. Die verbalen Kasus des Deutschen: Untersuchungen zur Syntax, Semantik und Perspektiven. Berlin, New York: Walter de Gruyter, 1999.
9.Engel, Ulrich. Deutsche Grammatik – Neubearbeitung. München: Iudicium Verlag, 2004, 20092.
10.Fanselow, Gisbert, Sascha Felix (Hg.). Strukturen und Merkmale syntaktischer Kategorien. Tübingen: Gunter Narr Verlag, 1991.
11.Fanselow, Gisbert, Sascha Felix. Sprachtheorie 2: Rektions- und Bindungstheorie. Tübingen: Francke, 1993.
12.Grewendorf, Günther. Aspekte der deutschen Syntax. Eine Rektions-Bindungs-Analyse. Tübingen: Gunter Narr Verlag, 1988.
13.Grewendorf, Günther. Sprache als Organ – Sprache als Lebensform. Frankfurt a. M.: Suhrkamp, 1995.
14.Grewendorf, Günther. Minimalistische Syntax. Tübingen, Basel: Francke, 2002.
15.Grewendorf, Günther, Fritz Hamm, Wolfgang Sternefeld. Sprachliches Wissen: Eine Einführung in moderne Theorien der grammatischen Beschreibung. Frankfurt a. M.: Suhrkamp, 1987, 1996.
16.Grimshaw, Jane. „Argument Structure“. In: Linguistic Inquiry Monographs 28/3, 373–422. Cambridge, Mass., London: The MIT Press., 1991.
17.Martin, Roger, David Michaels, Juan Uriagereka (Hg.). Step by step. Essays on Minimalist Syntax in Honor of Howard Lasnik. Cambridge, Mass., London: The MIT Press., 2000.
18.Nagórko, Alicja. Zarys gramatyki polskiej. Warszawa: PWN, 1998.
19.Pilarski, Anna. Die Operation „Merge“ im Verbalkomplex des Polnischen und des Deutschen. Frankfurt a. M.: Peter Lang, 2002.
20.Pilarski, Anna. Das Nullsubjekt im Polnischen. Dependenzielle Verbgrammatik und Generative Transformationsgrammatik im Modellvergleich. München: Iudicium, 2013.
21.Pisarkowa, Krystyna. Historia składni języka polskiego. (= Prace Instytutu Języka Polskiego PAN 52). Wrocław: Zakład im. Ossolińskich, 1984.
22.Rytel-Kuc, Danuta. Niemieckie passivum i man-Sätze a ich przekład w języku czeskim i polskim. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1990.
23.Saloni, Zygmunt, Marek Świdziński. Składnia współczesnego języka polskiego. Warszawa: PWN, 1981, 1998.
24.Sadziński, Roman. Statische und dynamische Valenz. Hamburg: Buske Verlag, 1989.
25.Schmidt, Claudia Maria. Satzstruktur und Verbbewegung. Eine minimalistische Analyse zur internen Syntax der IP (Inflection Phrase) im Deutschen. Tübingen: Max Niemeyer Verlag, 1995.
26.Speas, Peggy. „Null arguments in a theory of economy of projection“. In: University of Massachusetts Occasional Papers 17, hrsg. v. Elena Benedicto, Jeffrey T. Runner, 179–208. Amherst: Graduate Linguistic Student Association, 1994.
27.Stechow, Arnim, Wolfgang Sternefeld. Bausteine syntaktischen Wissens. Ein Lehrbuch der generativen Grammatik. Opladen: Westdeutscher Verlag, 1988.
28.Vater, Heinz. Einführung in die Sprachwissenschaft. 4. vollständig überarbeitete und erweiterte Aufl. München: Wilhelm Fink Verlag, 1987, 2002.