Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego. Acta Politica

Aktualnie: Acta Politica Polonica

ISSN: 0867-0617     DOI: 10.18276/ap.2015.32-01
CC BY-SA   Open Access   CEEOL

Lista wydań / 2/2015 (32)
Nacjonalizm. Ewolucja myśli politycznej. Zarys problemu

Rok wydania:2015
Liczba stron:24 (5-28)
Słowa kluczowe: autonomia separatyzm patriotyzm szowinizm odrębność kultura tradycja historia konflikt nacjonalizm
Autorzy: Andrzej Wojtaszak
Uniwersytet Szczeciński, Instytut Politologii i Europeistyki

Abstrakt

Prezentowany artykuł dotyczy kwestii ewolucji i rozwoju idei nacjonalistycznych we współczesnym świecie. Koncepcje nacjonalistyczne są tak tradycyjne, jak proces tworzenia narodów. W naszej rzeczywistości związane to jest z wieloma kwestiami, jak odrębnościjęzykowe, kulturowe, tradycja, historia, wspólnota terytorialna, ekonomia, religia itd. W konsekwencji odmienności te wpływają na powstawanie separatyzmów, chęci wyodrębnienia własnej nacji w postaci uzyskania autonomicznych praw lub własnego państwa. Nacjonalizm niesie w sobie czynniki pozytywne, jednoczy społeczności, pozwala określić granice interesu narodowego, daje poczucie odrębności i wspólnotowości, pozwala przetrwać trudne czasy. Nacjonalizm staje się niebezpieczny w sytuacji przyjęcia swej skrajnej formy – szowinizmu, kryzysy mogą bowiem prowadzić do otwartej konfrontacji, być zarzewiem nowych wojen. Dzisiejszy nacjonalizm przyjmuje nowe formy oddziaływania. Miejscami spotkań zamiast kościołów stały się np. puby, bary czy też miejsca codziennych spotkań społeczności lokalnych, a karierę zaczyna robić określenie pop-nacjonalizm.    
Pobierz plik

Plik artykułu

Bibliografia

1.Anderson Benedict, Imagined Communities Reflections on the Origin and Spread of Nationalism, London, New York 2006.
2.Anderson Benedict, Wspólnoty wyobrażone: rozważania o źródłach i rozszerzaniu się nacjonalizmu, Kraków–Warszawa 1997.
3.Bäcker Roman, Typologia rosyjskiego nacjonalizmu, w: Ideologie doktryny i ruchy narodowe. Wybrane problemy, red. Stefan Stępień, Lublin 2006.
4.Bartyzel Jacek, Mauric Barrés, http://haggard.w.interiowo.pl/barres.html.
5.Billig Michael, Banalny nacjonalizm, Kraków 2008.
6.Bocheński Józef M., Sto zabobonów. Krótki filozoficzny słownik zabobonów, Kraków 1994.
7.Brubaker Rogers, Myths and Misconceptions, w: National Self-Determination and Secession, red. Moore, Margaret, Oxford 1998.
8.Calhoun Craig, Nacjonalizm, Warszawa 2007.
9.Chojnicka Krystyna, Olszewski Henryk, Historia doktryn politycznych i prawnych. Podręcznik akademicki, Poznań 2004.
10.Connor Walker, The National Question in Marxist-Leninist. Theory and Strategy, New Jersey 1984.
11.Dandeker Christopher, Nationalism, Nation-States, and Violence at End of Twentieth Century: A Sociological View, w: Nationalism and Violence, red. Christopher Dandeker, New Brunswick–London 1998.
12.Dmowska Nadieżda, Syjonizm, w: Idee i doktryny polityczne XX w. Wybór, red. Andrzej Wojtaszak, Dariusz Wybranowski, Szczecin, 2006.
13.Dmowski Roman, Kościół, Naród i Państwo, Skultuna 2007.
14.Dyke van Vernon, Wprowadzenie do polityki, Poznań 2000.
15.Fanon Frantz, Wyklęty lud ziemi, Warszawa 1985.
16.Gellner Ernest, Thought and Change. The Nature of Human Society, London 1964.
17.Gellner Ernest, Narody i nacjonalizm, Warszawa 2009.
18.Grott Bogumił, Nacjonalizm czy nacjonalizmy? (in lieu of foreword), w: Nacjonalizm czy nacjonalizmy? Funkcja wartości chrześcijańskich, świeckich i neopogańskich, red. Bogumił Grott, Kraków 2006.
19.Hastings Adrian, The Construction of statehood. Ethnicity, Religion and Nationalism, Cambridge 1997.
20.Hastings Adrian, Primordialism, w: The Oxford English Dictionary, Oxford 2008.
21.Hayes Carlton, The Historical Evolution of Modern Nationalism, New York 1931.
22.Hechter Michael, Containing Nationalism, Oxford 2000.
23.Heywood Andrew, Ideologie polityczne. Wprowadzenie, Warszawa 2007.
24.Heywood Andrew, Politologia, Warszawa 2006.
25.Hosbawm Eric J., Nations and Nationalism since 1780. Programme, Myth, Reality, Cambridge 1992.
26.Jaskułowski Krzysztof, Mityczne przestrzenie nacjonalizmu. Historia i mit w walijskiej ideologii narodowej, Toruń 2003.
27.Jaskułowski Krzysztof, Nacjonalizm bez narodów. Nacjonalizm w koncepcjach anglosaskich nauk społecznych, Wrocław 2009.
28.Jaskułowski Krzysztof, Wspólnota symboliczna. W stronę antropologii nacjonalizmu, Gdańsk 2012.
29.Kamusella Tomasz, The Politics of Language and Nationalism in Modern Central Europe, Basingstoke 2009.
30.Kedourie Elie, Nationalism, London 1961.
31.Kohn Hans, The Idea of Nationalism: A Study in its Origins and Background, New York 1958.
32.Lawrence Paul, Nacjonalizm. Historia i teoria, Warszawa 2005.
33.Lazarus Neil, Nationalism and Cultural Practice in Postcolonial World, Cambridge 1999.
34.MacCrone David, The Sociology of Nationalism. Tomorrow’s Ancestors, London–New York 1998.
35.Maj Ewa, w: Encyklopedia politologii, t. 4, red. Maria Marczewska-Rytko, Edward Olszewski, Myśl społeczna i ruchy polityczne współczesnego świata, Zakamycze, Kraków 2000.
36.Narin Tom, The Break-up of Britain. Crisis and Neo-Nationalism, London 1981.
37.Olszewski Henryk, Zmierczak Maria, Historia doktryn politycznych i prawnych, Poznań 1993.
38.Özkrimili Umut, Theories of Nationalism. A Critical Introduction, Basingstoke 2010.
39.Rorty Richard, Przygodność, ironia i solidarność, Warszawa 1996.
40.Shils Edward, Tradition, Chicago 1981.
41.Smith Anthony D., Nacjonalizm, Warszawa 2007.
42.Smith Anthony D., Ethno-symbolism and Nationalism. A cultural approach, London, New York 2009.
43.Tarasiewicz Paweł, Spór o naród, Lublin 2003.
44.Tokarczyk Roman, Współczesne doktryny polityczne, Zakamycze 1998.
45.Walicki Andrzej, Nacjonalizm i społeczeństwo obywatelskie w teorii Ernesta Gellnera, w: Idee a urządzanie świata społecznego. Księga jubileuszowa dla Jerzego Szackiego, red. Ewa Nowicka, Mirosław Chałubiński, Warszawa 1999.
46.Wielomski Adam, Nacjonalizm jakobiński, w: Ideologie doktryny i ruchy narodowe. Wybrane problemy, red. Stępień Stefan, Lublin 2006.